Rozmiar tekstu

Środowisko Wileńskie w Warszawie

W latach 1981-1983 kol. Ryszard Andrys-Jankowski w porozumieniu z Radą Starszych Okręgu Wileńskiego (organizacją nie formalną) rozpoczął starania u Władz Administracyjnych RP i w Zarządzie Głównym ZBoWiD zarejestrowania Klubu Żołnierzy Armii Krajowej. Współpracował ze wszystkimi na terenie kraju  przedstawicielami Środowisk Brygadowych Armii Krajowej Okręgu Wileńskiego. Klub taki został zarejestrowany w ZBoWiD-dzie w 1987 roku.

 

Ryszard Andrys-Jankowski Pierwszy Prezes Środowiska Wileńskiego

 

Po powstaniu ogólnopolskiej organizacji Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej (ŚZŻAK), w roku 1990 wszyscy członkowie Klubu wstąpili do tego Związku jako Środowisko Wileńskie. Regulamin tego Związku przywidywał podział na Okręgi i Koła-Środowiska. Zgłoszenie się  Środowiska Wileńskiego w Gdańsku do Okręgu Wileńskiego w Warszawie, spowodowało konieczność podziału dotychczasowego Środowiska Wileńskiego na samodzielny Okręg Wileński w Warszawie. Podlegały jemu dwa Środowiska Wileńskie w Warszawie i w Gdańsku. Przez pierwsze trzy lata Okręg Wileński i Środowisko Warszawskie Okręgu Wileńskiego miały wspólne kierownictwo i administrację.

Walny Zjazd Okręgu Wileńskiego spowodował wyłonienie oddzielnych Władz Okręgu Wileńskiego i samodzielny Zarząd Środowiska Warszawskiego Okręgu Wileńskiego. Pierwszym Prezesem Zarządu Środowiska Warszawskiego został kol. Ryszard Andrys-Jankowski, ze wspólną częścią administracyjną z Okręgiem Wileńskim.

 

Zygmunt Ryszard Szwojnicki Drugi Prezes Środowiska
 
 

Jerzy Gillern Trzeci Prezes Środowiska
 
 

Tadeusz Siemaszko Czwarty Prezes Środowiska

Janusz Bohdanowicz Piąty Prezes Środowiska

 

 

Piątym Prezesem na Walnym Zebraniu Sprawozdawczo-Wyborczym w dn. 19.03.2009 roku wybrany został kol. Janusz Bohdanowicz. Nowy Zarząd Środowiska zmienił i zarejestrował nową nazwę jako Środowisko Wileńskie w Warszawie i założył własne konto bankowe oraz rozpoczął samodzielną działalność historyczną polegającą na współpracy z młodzieżą gimnazjalną i licealną i nauczycielami tych szkół.

Od zamieszkania w Warszawie kol. Janusza Bohdanowicza i przeniesieniu członkostwa Związku z Gdańska do Warszawy w 2004 roku, Środowisko rozpoczęło działalność historyczną ze szkołami organizując konkursy historyczne i prelekcję.

 

Konkursy organizowane jako Środowisko Wileńskie w Warszawie

w okresie od 2006 do 2010 roku

 

 

1. Liceum Ogólnokształcące im. Powstańców Warszawskich w Warszawie ul. Zbarska 1 – 02.10.2006 r.

2. Liceum Ogólnokształcące  im. C.K. Norwida w Wyszkowie – 01.03.2007 r.

3. Liceum Ogólnokształcące Zespół Szkół Nr 3. w Wyszkowie ul. J. Matejki 9 – 20.06.2007 r.

4. Zespół Szkolenia Ustawicznego w Wyszkowie  ul. Matejki 9 – 20.06.2007 r.

5. Gimnazjum Publiczne w Czerniewicach – 10.10.2007 r.

6. Gimnazjum Publiczne w Żelechlinku – 09.05.2008 r.

7. Gimnazjum Publiczne w Żelechlinku – 20.02. 2009 r.

8. Gimnazjum Publiczne w Lubochni – 24.02.2009 r.

9. Gimnazjum z Oddziałami Dwujęzycznymi Nr 47 im. Marszałka J. Piłsudskiego w Warszawie, ul. Grenady nr 16 – 16.03.2009 r. rozdanie nagród 23.03.2009 r.

10. Gimnazjum  nr 86 im. Ignacego Augusta Boernera Warszawie ul. Thommeego 1 – 16.03.2009 r. i 23.03.2009 r.

11. Gimnazjum nr 50  im. gen. W. Sikorskiego w Warszawie, ul. J. Bema 76 –16.03.2009 r. i 23.03.2009 r.

12. Gimnazjum nr 6 im. Pułku Armii Krajowej Baszta, w Warszawie ul. Gruszczyńskiego 12  –  16.03.2009 r. i 23.03. 2009 r.

13. Publiczne  Gimnazjum w Lubochni – 26.03.2010 r.

14. Publiczne Gimnazjum w Żelechlinku – 26.03.2010 r.

15. Publiczne Gimnazjum w  Rzeczycy – 26.03.2010 r.

16. Gimnazjum Nr 3 w Tomaszowie Mazowieckim – 26.03.2010 r.

17. Gimnazjum z Oddziałami Dwujęzycznymi Nr 47 im. Marszałka J. Piłsudskiego w Warszawie, ul. Grenady 16 -  29.03.2010 r. i 09.04.2010 r.

18. Gimnazjum nr 50  im. gen. W. Sikorskiego w Warszawie, ul. J. Bema 76 –29.03.2010 r. i 09.04.2010 r.

19. Gimnazjum nr 45 im. Powstania Warszawskiego w Warszawie, ul. Żelazna 71 –29.03.2010 r. i 09. 04. 2010 r.

20. Gimnazjum nr 86 im. Ignacego Augusta Bernera w Warszawie, ul. Thommeego – 29.03.2010r. i 09.04.10 r.

 

 

Finał konkursu historycznego w gimnazjum w Lubochni 24 lutego 2009r. (fragment)

   

 

 

Finały konkursów historycznych w gimnazjum w Żelechlinku w latach 2008 i 2009 (fragment)

 

 

 

Finał konkursu historycznego z udziałem 10 drużyn z pięciu gimnazjów z Warszawy (fragment)

 

 

 

Konkursy- sympozja zorganizowane w okresie 2007 – 2009

1. Liceum Ogólnokształcące nr 2 w Lęborku.

Nauczyciel historii mgr Bogusława Zielińska.

Temat: Armia Krajowa Okręg Wileński.

2. Liceum Ogólnokształcące Nr 1 w Lęborku.

Nauczyciel historii Bogdan Lipich.

Temat: Polskie Państwo Podziemne.

3. Gimnazjum Nr 2 im. Armii Krajowej w Kwidzynie.

Nauczyciel historii mgr Beata Kamińska.

Tematy:  a. Cichociemni.

b. Represje wobec Armii Krajowej w powojennej Polsce.

c. Pamiętnik powstańca.

d. Armia Krajowa dawniej, a dziś.

4. Zespół Szkół  Ponadgimnazjalnych im. Ignacego Łukaszewicza w Krośnie.

Nauczyciel historii mgr Krzysztof Zajka.

Temat: Armia Krajowa Podokręg Rzeszów.

5. Gimnazjum Samorządowe im. Jana Pawła II w Bolszewie.

Nauczyciel historii mgr Aleksandra Hirsch.

Tematy: a. Okręg Wileński AK Inspektorat „F”.

b.     „            „         „         „           „F” mjr „Jaremy”.

c.    „           „          „           „          „BC”.

d. Represje sowieckie Okręgu Wileńskiego AK.

e.      „             „           obywateli polskich Okręgu Wileńskiego.

f.      „             „           za działalność niepodległościową Okręg Wileński AK.

g. Polskie Państwo Podziemne.

h. Polskie   „                 „         .

i. Organizacja i działalność niepodległościowa ZWZ i AK Okręg Wileński.

j. Służby Sanitarne Cywilne i Armii Krajowej.

6. Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 4 im. Jakuba Wejhera w Wejherowie.

Nauczyciel historii mgr Sebastian Cieślikowski.

Temat: a. Działalność POW „ Gryf Pomorski” w okresie II Wojny Światowej.

b. Działalność polskich organizacji niepodległościowych na Pomorzu.

Łącznie otrzymano i oceniono 19 opracowań.

Oceniano za poprawność historyczną, wykorzystanie bibliografii, forma literacka opracowania i poprawność rycin. Każda z ocen w skali od 1 do 10. Opracowania które uzyskały średnią matematyczną ocenę powyżej 6,8 punktów są wykazywane jako wzorcowe w przekazie elektronicznym do wszystkich bibliotek szkół, z którymi Środowisko Wileńskie w Warszawie współpracuje.

Oceniającymi opracowania ze Środowiska byli: Janusz Cierpiński, Romuald Paprocki, Aleksander Kostrowicki, Tadeusz Siemaszko, Józef Bandzo, Ewa Dunowska i Janusz Bohdanowicz oraz z poza Środowiska: Sylwia Kaczanowska, Wojciech Barański, Halina Gromczewska, Włodzimierz Mikuć, Ryszard Bzinkowski  i Ryszard Dudka.

Wszystkie prace wydrukowano i przekazano szkołom po 4 egzemplarze w tym 2 egz. do biblioteki i 2 egz. autorom opracowań.

Wszyscy uczniowie piszący opracowania otrzymali imienne dyplomy za udział w konkursie, nauczyciele dyplomy za  opiekę merytoryczną oraz dyrektorzy dyplomy  za udział szkoły w konkursie.

 

Prelekcje w tym samym okresie

1. Prelekcja o Armii Krajowej Okręgu Wileńskiego w Gimnazjum nr 47 im. J. Piłsudskiego w Warszawie – Janusz Bohdanowicz.

2. Dwie prelekcje w Gimnazjum nr 50 im. gen. Sikorskiego w Warszawie o PPP, SZP i AK Okręgu Wileńskiego – Romuald Paprocki i Janusz Bohdanowicz.

3. Dwie prelekcje w Domu Spotkań z Historią w Warszawie przy ul. Karowej o działalności niepodległościowej w okresie 1939-1941 i o okresie 1941-1945 – Romuald Paprocki i Janusz Bohdanowicz.

4. Prelekcja w V Liceum Ogólnokształcącym im. Ks. Józefa Poniatowskiego w Warszawie o Armii Krajowej Okręgu Wileńskiego- Janusz Bohdanowicz.

5. Prelekcja w Gimnazjum Publicznym im. Aliny Janusz w Starych Załubicach O działalności niepodległościowej Okręgu Wileńskiego w okresie 1939-1945 – Romuald Paprocki i Janusz Bohdanowicz.

Łącznie zorganizowano i przeprowadzono 7 prelekcji.

 

Przekazane materiały historyczne do bibliotek wytypowanych Gimnazjów.

 

  1. Gimnazjum nr 47 im. Józefa Piłsudskiego w Warszawie.
  2. Samorządowe Gimnazjum im. Jana Pawła II w Bolszewie.
  3. Publiczne Gimnazjum im. Ofiar Katynia w Piątnicy.
  4. Publiczne Gimnazjum w Lubochni.
  5. Publiczne Gimnazjum w Żelechlinku.
  6. Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 w Zamościu.
  7. Gimnazjum Publiczne w Starych Załubicach.

 

Do bibliotek w/w szkół w okresie sprawozdawczym nie odpłatnie przekazano:

1. Zeszytów z materiałami historycznymi                  egz. 316

2. Nagrań elektronicznych na płytach                        „   152

3. Książki historyczne                                                „     72

4. Przekaz Wileński                                                   „    10

5. Pamiętnik Okręgu Wileńskiego                             „    37

6. Rozmaitości Wileńskie                                          „    91

 

W tym samym okresie w tych samych szkołach odbyły się prelekcje na temat Wileńszczyzny za okres 1914 do 1944  i działalności niepodległościowej SZP, ZWZ i AK w okresie wszystkich pięciu okupacji..

Środowisko wydało na potrzeby szkół średnich (gimnazjów i liceów) 48 zeszytów historycznych, przekazując je do bibliotek szkolnych. Nauczycielom historii w gimnazjach i liceach przekazano bezpłatnie 42 książki o tematyce Okręgu Wileńskiego pisane przez historyków.

Dodatkowo zorganizowano i przeprowadzono trzy prelekcje  publiczne w Domu Spotkań z Historią Fundacji KARTA w Warszawie ul. Karowa.

Do bibliotek  szkolnych przekazano również 35 zeszytów z opracowaniami laureatów konkursów historycznych (sympozjów)) jako materiały pomocnicze.

 

     Środowisko w ramach działalności historycznej zaproponowało dla chętnych ze  Środowisk  Brygadowych wydanie pamiątkowych ryngrafów metalowych, na których widnieje Orzeł Ruszczyca i odznaka  poszczególnych Brygad. Każda z Brygad prowadzi imienną ewidencję i wystawia legitymację. 3.Brygadę „Szczerbca” prowadzi kol. Ewa Chyża-Dunowska, 6. Brygadę „Tońki” i „Konara” kol. Janusz Cierpiński i Janusz Bohdanowicz oraz  7. Brygadę „Wilhelma” kol. Janusz Bohdanowicz.

ryng1

6 Brygada”Tonki” i „Konara”

ryng2

3 Brygada”Szczerbca”

ryng3

7 Brygada”Wilhelma”

RYNGRAF_1_BRYGADY

1 Brygada Juranda

 

 

Do pobrania (303MB):

MATERIAŁY HISTORYCZNE NA OGÓLNO POLSKI KONKURS


Propozycje tematów do opracowania przez uczniów piszących o Okręgu Wileńskim

 

 

Wykaz tematów proponowanych przez Okręg Woleński

 

1. Organizacja i działalność niepodległościowa SZP i ZWZ  Okręgu Wileńskiego  od września 1939 do czerwca 1941 r.

2.  Organizacja i działalność niepodległościowa ZWZ i AK Okręgu Wileńskiego  od czerwca 1941  do czerwca 1945 r.

3.   Represje sowieckie  obywateli polskich  za działalność niepodległościową  Okręgu Wileńskiego.

4.   Inspektorat „A” – Zgrupowanie Nr. 1 i Garnizon m. Wilno  majora „Pohoreckiego” lub jego jednostki

5.   Inspektorat „BC” – Zgrupowanie Nr. 2 Majora „Węgielnego”lub jego jednostki

6.   Inspektorat „F” – Zgrupowanie Nr. 3 Majora „Jaremy” lub jego jednostki

7.  Legalizacja

8.  Polskie Państwo Podziemne. Władze administracji cywilnej.

9.  Służby sanitarne. Cywilne i Armii Krajowej.

 

 

(Aby odczytać poniższe pliki należy zainstalować program Adobe Reader, do pobrania tutaj: http://get.adobe.com/reader/ Aby pobrać, należy kliknąć żółty przycisk "Download")

 

 

Opracowania historyczne uzupełniające bibliografię

67 rocznica martyrologii wileńskiej młodzieży działającej w ramach Polskiego Państwa Podziemnego

BITWY 5. BRYGADY WILEŃSKIEJ ARMII KRAJOWEJ POD WORZIANAMI I RADZIUSZAMI

OSTATNIA AKCJA 7 BRYGADY I EPILOG

DZIAŁALNOŚĆ NIEPODLEGŁOŚCIOWA NA WILEŃSZCZYŹNIE W LATACH 1939 – 1945

FRANCUZI w 3. i 6. BRYGADZIE Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej

KALENDARIUM DZIAŁAŃ PARTYZANCKICH

Dzieje budowy Kościoła i cmentarza żołnierzy Armii Krajowej w Wileńskiej Kolonii Kolejowej

MOJA SŁUŻBA W 7. BRYGADZIE „WILHELMA” ARMII KRAJOWEJ OKRĘGU WILEŃSKIEGO

OKRĘG WILEŃSKI W OKRESIE OD WRZEŚNIA 1939 DO LIPCA 1948

OPERACJA „Ostra Brama”

PAMIĘTNY DZIEŃ 17 lipca 1944 r.

PRAWIENISZKI KARNY OBÓZ PRACY PRZYMUSOWEJ

SANITARIUSZKI ARMII KRAJOWEJ OKRĘGU WILEŃSKIEGO W KAŁUDZE

WILEŃSKA BRYGADA KAWALERII ARMII  KRAJOWEJ

WSPOMNIENIA Część pierwsza

WSPOMNIENIA Część druga

Z DZIEJÓW WYWIADU NA LITWIE W CZASIE II WOJNY ŚWIATOWEJ

ŻYCIORYSY KIEROWNICTWA DZIAŁAŃ NIEPODLEGŁOŚCIOWYCH OKRĘGU WILEŃSKIEGO W LATACH 1939 – 1945

 

Opracowania uczniów

REPRESJE SOWIECKIE OBYWATELI POLSKICH ZA DZIAŁALNOŚĆ NIEPODLEGŁOŚCIOWĄ OKRĘGU WILEŃSKIEGO

Represje sowieckie obywateli polskich

PAMIĘTNIK POWSTAŃCA

POLSKIE PAŃSTWO PODZIEMNE

DZIAŁALNOŚĆ POW „GRYF POMORSKI” W CZASIE II WOJNY ŚWIATOWEJ

DZIAŁALNOŚC POLSKICH ORGANIZACJI NIEOPODLEGŁOŚCIOWYCH NA POMORZU W CZASIE II WOJNY ŚWIATOWEJ

REPRESJE W OBEC ARMII KRAJOWEJ W POWOJENNEJ POLSCE

CICHOCIEMNI

DZIAŁALNOŚĆ ŻOŁNIERZY ARMII KRAJOWEJ NA TERENIE PODKARPACIA PODOKRĘG RZESZÓW

 

Wiersz napisany przez uczniów w drodze powrotnej, po zwiedzaniu Wilna i Wileńszczyzny

 

Tomik Poezji - Za Polskę zgniąć...